Plantacje wierzby energetycznej

O technologii uprawy wierzby na cele energetyczne pisaliśmy w wydaniu styczniowym. Obecnie polecamy artykuł tego samego autora, omawiający sprawę kosztów plantacji. Wyliczenia dokonane zostały na podstawie własnej plantacji. Autor przedstawia również możliwości energetycznego wykorzystania biomasy wierzbowej.

Redakcja
Tabela1. Koszty założenia 1 ha wierzby.
Tabela2. Przeciętny koszt założenia plantacji wierzbowej na przykładzie 1 ha - sadzonki kupowane.
Tabela3. Uproszczony bilans relacji nakłady i przychody.

Przegląd możliwości energetycznego wykorzystania biomasy wierzbowej

Najbardziej aktualne obecnie i niezależne od wielkości produkcji biomasy wierzbowej wydaje się być wykorzystanie jej na cele grzewcze.
Wierzbę nieprzetworzoną można spalać we wszystkich rodzajach pieców, tak jak każde inne drewno. Sprawność wykorzystania energii będzie jednak wówczas niewielka. Do znacznie bardziej efektywnego i co się z tym wiąże także oszczędnego spalania używa się wszelkiego rodzaju pieców z systemem pirolitycznego lub fluidalnego zgazowywania. Sprawność tych urządzeń może dochodzić nawet do 93%. Zawsze jednak rozważyć należy jak mokre drewno wierzbowe przeznaczyć do spalania.

Zaleca sie jako najbardziej efektywne i najmniej uciazliwe spalanie nieprzerobionego drewna wierzbowego, tak zwanego "powietrznie suchego". Jest to drewno naturalne, suszone po scieciu przez okres okolo 3-4 miesiecy. Sciete po zakonczonym okresie wegetacji prety magazynuje sie w oslonietych ale przewiewnych wiatach. Wyschniete do poziomu "powietrznie suchego" drewno zawiera od 23 do 28% wilgoci. Jedna tona takiego drewna osiaga wartosc opalowa 16 - 18 GJ.
Drewno wierzbowe "powietrznie suche" daje sie latwo zrebkowac, zabieg ten sprawia, ze koszty transportu staja sie mniejsze. Zrebki spala sie jednorodnie w specjalnych piecach lub dodaje do mialu weglowego i spala w skojarzeniu. Spalanie takie jest bardziej efektywne.
Przeprowadzone próby spalania mokrych zrebków o wilgotnosci 50 - 60% z mialem, którego wilgotnosc byla nizsza niz 10% daly najlepsze wyniki ekonomiczne. Metode skojarzona stosuje sie w Austrii.
Z drewna wierzbowego mozna produkowac brykiety opalowe lub granulat opalowy. Produkcja obydwu form wymaga jednak dosuszenia zrebków wierzbowych do wilgotnosci 16% w przypadku produkcji brykietów i okolo 19-20% w przypadku produkcji granulatu. Dosuszaniene do podanej wilgotnosci jest procesem bardzo energochlonnym. Bilans energii wyjscia i energii wejscia jest czesto niekorzystny.
Inna, bardziej ekonomicznie i energetycznie oplacalna forma przygotowania drewna wierzbowego do spalania, jest produkcja sieczki z pretów jednorocznych.

Zalety tej formy to:
· zbiór plonu co roku,
· latwosc przesuszenia,
· latwosc wykonania,
· mozliwosc spalania (podobnie jak i granulatu) w systemach grzewczych bezobslugowych.

Wady to:
· zbiór plonu co roku powoduje, ze nie w pelni wykorzystuje sie genetyczne mozliwosci produkcji przyrostu bowiem najwieksza masa drewna przyrasta w trzecim roku po scieciu,
· ekonomiczna wrazliwosc na transport.


dr inz. Jan Wieslaw Dubas,
firma Wena

Literatura

1. Szczukowski S., Tworkowski J., Wiwat M., Przyborowski J.: Wiklina (Salix sp.). Uprawa i mozliwosci wykorzystania. Akademia Rolniczo-Techniczna im. Michala Oczapowskiego Olsztyn 1998.
2. The Centre for Biomass Technology 2001. Energetyczne wykorzystanie drewna.